Rekreatif Amaçlı Fitness Salonlarını Kullanan Bireyleri Egzersiz Bağımlılığı ve Mutluluk Düzeylerinin İncelenmesi
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.18098047Anahtar Kelimeler:
Anahtar Kelimeler: Egzersiz bağımlılığı, mutluluk düzeyi, fitness, spor psikolojisiÖzet
Bu çalışma, rekreatif amaçlı fitness salonlarını düzenli olarak kullanan bireylerin egzersiz bağımlılığı ve mutluluk düzeylerini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın örneklemini, Gümüşhane’de düzenli fitness yapan 142 kadın, 56 erkek toplam 198 katılımcı oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak, Egzersiz Bağımlılığı Ölçeği (EBÖ), Mutluluk Ölçeği (MÖ) ve kişisel bilgi formu uygulanmıştır. Verilerin analizinde ilişkisiz örnemlem için t-testi, tek yönlü varyans analizi için ANOVA ve pearson korelasyon ve regresyon analizleri kullanılmıştır. Araştırma bulguları, demografik faktörler arasında, cinsiyet, yaş ve haftalık fitness süresi gibi değişkenlerin egzersiz bağımlılığı ve mutluluk düzeyleri üzerinde anlamlı etkiler oluşturduğu tespit edilmiştir. Erkeklerin mutluluk düzeylerinin kadınlara göre daha yüksek olduğu tespit edilmiştir (p<0.01). MÖ puanlarında yaşa bağlı anlamlı farklılaşma görülmüştür (p>0.05). Haftalık fitness süresi arttıkça mutluluk düzeylerinin de yükseldiği, fakat aşırı egzersiz yapmanın bağımlılığı tetikleyebileceği gözlemlenmiştir. Düzenli egzersizin bireylerin mutluluk düzeylerini artırmaya yardımcı olduğunu, ancak egzersiz bağımlılığının belirli bir noktadan sonra bireylerin psikolojilerini olumsuz etkileyebileceğini göstermiştir. Sonuç olarak, rekreatif amaçlı fitness salonlarını kullanan bireylerin egzersiz bağımlılığı düzeylerinin belirli demografik faktörlere göre değişiklik gösterdiği, ancak genel olarak yüksek düzeyde bağımlılık eğilimi göstermedikleri saptanmıştır. Bu durum, düzenli egzersizin bireylerde bir alışkanlık haline geldiğini ancak bağımlılık seviyesine ulaşmadığını göstermektedir. Mutluluk düzeyleri incelendiğinde ise, düzenli egzersizin bireylerin stresle başa çıkma becerilerini artırdığı ve genel yaşam kalitesini olumlu yönde etkilediği gözlemlenmiştir.
Referanslar
Aksoy, A.B., Güngör-Aytar, A. ve Kaytez, N. (2017). Üniversite öğrencilerinin mutluluk ve alçak gönüllülük düzeylerinin bazı değişkenlere göre incelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 25(3), 1119-1132
Atmaca, G., & Çeviker, A. (2021). Sosyo-Demografik Değişkenlerine Göre Spor Merkezlerine Üye Kadınların Mutluluk Düzeylerinin İncelenmesi. Kilis 7 Aralık Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 4(2), 103-112.
Baysal, S. ve Aka, Ç. İ. (2013). Bir pazarlama stratejisi olarak mutluluk temasının markalar tarafından kullanılması: Mutluluk temelli pazarlama üzerine bir araştırma. Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, 5(1), 84-93.
Blair, S. N., Kohl, H. W., Paffenbarger, R. S., Clark, D. G., Cooper, K. H. ve Gibbons, L. W. (1989). Physical fitness and all-cause mortality: a prospective study of healthy men and women. Jama, 262(17), 2395-2401.
Demir, G. T. ve Türkeli, A. (2019). Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin egzersiz bağımlılığı ve zihinsel dayanıklılık düzeylerinin incelenmesi. Spor Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 4(1), 10-24.
Diener, E. (1984) Subjective well-being. Psychological Bulletin, 95(3), 542-575.
Ekenci, G., İmamoğlu, A. F. (Ed.) (2002). Spor İşletmeciliği. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım. s. 27.
Ekren, N., Çağlar, A. B. (2003). Spor Ekonomisi: Teorik Bir Çerçeve. Active Dergisi, 32, 17-25.
Elahi, T., McAuley, E., Richards, J., et al. (2012). The psychological benefits of physical activity. Mental Health in Sport.
Gracia-Marco, L., Vicente-Rodriguez, G., Casajus, J. A., Molnar, D., Castillo, M.J. ve Moreno, L.A. (2011). Effect of fitness and physical activity on bone mass in adolescents: The Helena Study. Europea nJournal of Applied Physiology, 111(11), 2671-2680.
Güdül, N. (2008). Fitness salonlarına giden bireylerin beklentileri (Bursa ili örneği). (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Afyonkarahisar Kocatepe Üniversitesi, Afyonkarahisar.
Hamer, M. ve Karageorghis, C. I. (2007). Psychobiological mechanisms of exercise dependence. Sports Medicine, 37(6), 477-484.
Hausenblas, H. A. ve SymonsDowns, D. (2002). Exercise dependence: A systematic review. Psychology of Sport and Exercise, 3(2), 89-123.
Kaya, E. (2019). Fitness salonuna giden sedanter bireylerin fıtnessa yönelme nedenleri ve fiziksel durumlarının incelenmesi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), İstanbul Gelişim Üniversitesi, İstanbul.
Köse, B. G., Balık, T., Kurt, S., Özturk, H. (2018). Happiness levels of the nurses working at a university hospital. New Trends and Issues Proceedings on Advances in Pure and Applied Sciences, 10, 62–68.
Lesani, A., Mohammadpoorasl, A., Javadi, M., Ansari, H. & Fakhari, A. (2016). Happiness among college students: a cross-sectional web-based study among Iranian medical students. Biotechnology And Health Sciences, 3 (2),1- 6. doi: 10.17795/bhs-36029.
Morris, L., Stander, J., Ebrahim, W., Eksteen, S., Meaden, O.A., Ras, A. ve Wessels, A. (2018). Effect of exercise versus cognitive behavioural therapy or no intervention on anxiety, depression, fitness and quality of life in adults with previous methamphetamine dependency: A systematic review. Addictio nScience&Clinical Practice, 13(1), 2-12.
Mumcu, N. ve Mumcu, H.E. (2019). Sporun stres ve mutluluk üzerine etkileri. Ankara, Akademisyen Kitabevi.
Schmidt, S.C., Tittlbach, S., Bös, K. ve Woll, A. (2017). Different types of physical activity and fitness and health in adults: an 18-year long itudinal study. BioMed Research İnternational, 2-10.
Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (6th ed.). Boston: Allyn and Bacon.
Taşdemir, D.Ş. ve Erkan Demirkan. (2022). Spor Yapan ve Yapmayan Ortaokul Öğrencilerinin Saldırganlık Düzeylerinin İncelenmesi. Journal of Turkish Studies.
Yetim, A.A. (2006). Sosyoloji ve Spor, İstanbul: Morpa Kültür Yayınları Ltd. Şti.
Yetim, A.A. (2019). Sosyoloji ve Spor, Ankara: Gazi Kitabevi, 8.Baskı.
Ek Dosyalar
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2025 Ömer ZAMBAK, Adem SARI
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
